Wikiadmin: ۱ نسخه واردشده

2020-07-17T17:59:54Z

۱ نسخه واردشده

Wikiadmin در ‏۱۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۷:۵۹

2020-07-17T17:59:54Z

صفحهٔ تازه

"مدرسه عالی تلمودی" برگردان واژه [[عبری|عبری]] "یشیوا"(Yeshiva) است که جمع آن "یشیووت" است. دانش آموزانی که دوره ابتدایی را می گذراندند، اگر می توانستند و می خواستند، برای آموختن [[تورات|تورات]] به "یشیوا" می رفتند. اگرچه کار این مدارس، پرورش [[حاخام|حاخام]] نبود، اما غالب [[حاخام|حاخام]] ها در همین [[مدارس|مدارس]] عالی تلمودی آموزش می دیدند.

از سده هشتم میلادی این گونه [[مدارس|مدارس]] در قیروان، فارس و تلمسان الجزایر، فسطاط [[مصر ـ اسرائیل، روابط |مصر]] و شهرهای [[اسپانیا ـ اسرائیل، روابط|اسپانیا]] برپا شد که مهم ترینش در [[اسپانیا ـ اسرائیل، روابط|اسپانیا]] توسط موسی بن حانوخ در سده دهم میلادی تأسیس گشت.

در مناطق اروپایی نیز [[مدارس|مدارس]] عالی تلمودی اشکنازی درست شد که مهم ترین آنها در [[فرانسه ـ اسرائیل، روابط|فرانسه]] و [[آلمان ـ اسرائیل، روابط|آلمان]] بود (سده دهم میلادی). گرشوم بن یهودا و فقهای معروف به "توسافوت" از برجسته ترین علمای تلمودی و دانش آموخته این [[مدارس|مدارس]] به شمار می رفتند.

در این [[مدارس|مدارس]] یکی از فقهای ژرف نگر که [[تلمود|تلمود]] را خوب می دانست و به شریعت شفاهی، آگاهی کامل داشت، یگانه معلم و رئیس مدرسهمی شد و همه برای آموختن، گرد او جمع می شدند. فصل درسی در این [[مدارس|مدارس]] معنا نداشت و همه، متنی از [[تلمود|تلمود]] را می خواندند. دانشجویان جز در موارد نادر، مرخصی نداشتند و ساعات درسی طولانی بود.

سال درسی را یک تعطیلی به دو نیمه تقسیم می کرد. در [[مدارس|مدارس]] عالی شمال [[فرانسه ـ اسرائیل، روابط|فرانسه]] اعطای مدرک نیز مرسوم بود. لقب [[عبری|عبری]] "حابیر" به کسی داده می شد که در مرحله ای از آموزش به موفقیت برسد و با درجه لیسانس برابری می کرد. عنوان "مورینو" ـ به معنای استاد ما ـ نیز با درجه دکتری برابر بود و نشان می داد که صاحبش [[تلمود|تلمود]] را می داند و می تواند مدرسه ای بگشاید.

رئیس [[مدرسه عالی تلمودی|مدرسه عالی تلمودی]] وظیفه داشت با کمک یهودیان، هزینه های مدرسه را تأمین کند. اما طلاب ثروتمند، هزینه های خود را پرداخت می کردند. از نیمه سده شانزدهم نوعی [[مدرسه عالی تلمودی|مدرسه عالی تلمودی]] درست شد که زیر نظر نهادهای اداری گروه های یهودی اداره می شد و شورای قهال، همه برنامه های درسی، شرایط رئیس مدرسه، شروط پذیرش دانش آموز و [[کتاب|کتاب]] های درسی را تعیین می کرد و حتی طلاب فقیر را میان خانواده های یهودی منطقه تقسیم می کرد تا به نوبت، وعده های غذایی آنان را تأمین کنند.

در [[ایتالیا ـ اسرائیل، روابط تجاری|ایتالیا]] و آلمان نظامی با نام "کلاووس" شکل گرفت که دقیقا به معنای "اتاق درس" بود. شماری از علمای تلمودی و اندکی از طلاب در معابد کوچک به درس خواندن می پرداختند و شیوه آنها منحصر در مناظره و جدل و موضوع بحثشان متمرکز بر تفسیرها و شرح های [[تلمود|تلمود]] بود.

از سده پانزدهم تا هجدهم لهستان و لیتوانی مهم ترین مرکز پژوهش های تلمودی در جهان شدند. مدرسه های لوبلین، کراکوف، پراگ، برست لیتوفسک و مینسک که از مهم ترین [[مدارس|مدارس]] عالی تلمودی به شمار می رفتند در این دو کشور بودند. شیوه گفت وگو و جدل که در این [[مدارس|مدارس]] حکمفرما بود با نام "پیلپول" شناخته می شد. در این شیوه، همه توجه ها بر کشف تناقض های واقعی و لفظی متون و تفاوت های دقیق واژه ها متمرکز بود. سپس راه حلی برای این تناقض ها مطرح می شد و باز همین راه حل مورد بازنگری قرار می گرفت و تناقض هایش آشکارمی گشت.... و این وضعیت ادامه می یافت.

از نیمه دوم سده هفدهم در پی قیام شمیلنکی (1648) که بسیاری از گروه های یهودی را نابود و پراکنده ساخت، [[مدارس|مدارس]] عالی تلمودی در شرق اروپا به سوی انقراض رفت. گسترش حسیدیسم نیز که با [[تلمود|تلمود]] و تلمودآموزی مخالف بود به مرگ این [[مدارس|مدارس]] کمک کرد.

در آغاز سده نوزدهم کوشش هایی برای ایجاد نوگرایی در این [[مدارس|مدارس]] صورت پذیرفت و شیوه عقیم جدل کنار گذاشته شد. وقتی شمار شاگردان [[مدارس|مدارس]] عالی تلمودی زیاد شد، ساختمانی خاص برای آن ساختند و برای حل مشکل هزینه، افرادی به جای جای روسیه و آمریکا فرستاده شدند تا کمک های مردمی را جمع کنند. برخی [[مدارس|مدارس]] عالی تلمودی نیز که پیرو جنبش موزار بخشی از وقت را به تدریس متون اخلاقی اختصاص دادند. این در زمانی که بیشتر [[مدارس|مدارس]] تلمودی همه وقت خود را به آموزش [[تلمود|تلمود]] اختصاص می دادند، انقلابی فکری به شمار می رفت.

با رشد میانگین سکولاریزاسیون در میان یهودیان، کاهش توجه آنان به آموزش [[تلمود|تلمود]] و گسترش الگوهای جنبش روشنگری، شمار [[مدارس|مدارس]] عالی تلمودی کاهش یافت. آن چه که باقی ماند نیز نسبت به شکل سنتی اش کاملاً تغییر کرد. برای مثال به جای انحصار آموزش در [[تلمود|تلمود]] و تفاسیر فقهی آن به آموزش فرهنگ عمومی و برخی دروس غیر دینی هم توجه شد. همین [[مدارس|مدارس]] بعدها به انستیتوها و دانشکده های دین پژوهی تبدیل شدند.

با توجه به تغییر نوع کسانی که به این [[مدارس|مدارس]] می پیوستند و از آنجا که این افراد هنوز برای بحث های دینی کاملاً آماده نشده بود [[مدارس|مدارس]] متوسطه تلمودی نیز تأسیس شد تا دانش آموزان از 13 تا 18 سالگی در آن آمادگی پیدا کنند و سپس به [[مدارس|مدارس]] عالی تلمودی بروند.

تا [[جنگ|جنگ]] جهانی دوم [[مدرسه عالی تلمودی|مدرسه عالی تلمودی]] در آمریکای شمالی نبود، اما پس از آن مدارسی همچون مدرسه آرون کاستلر در شهر لیک وود (ایالت نیوجرسی) و نیواسرائیل در بالتیمور تأسیس شد. دانش آموزان این [[مدارس|مدارس]] هم دروس دینی را می آموختند و هم دروس غیردینی.

[[مدارس|مدارس]] عالی تلمودی از سده شانزدهم درفلسطین تأسیس شد که همه سفارادی بودند. نخستین مدرسه تلمودی اشکنازی در 1840 پایه گذاری شد. پس از [[جنگ|جنگ]] جهانی دوم به دلیل افزایش مهاجرت یهودیان به [[اسرائیل|اسرائیل]] شمار [[مدارس|مدارس]] عالی تلمودی در این کشور فزونی یافت. هم اکنون [[اسرائیل|اسرائیل]] مهم ترین مرکز [[مدارس|مدارس]] عالی یهودی در جهان است و از آنجا که دولت اسرائیل، سربازی دانشجویان این [[مدارس|مدارس]] را تا پایان دوره درسی به تأخیر می اندازد، داوطلبان ورود به [[مدارس|مدارس]] عالی دینی افزایش یافته است. بر پایه سرشماری رسمی، تعداد دانشجویان این [[مدارس|مدارس]] در اواخر دهه هشتاد، 18 هزار نفر بوده است.

از جمله قضایایی که هم اکنون در [[اسرائیل|اسرائیل]] سرو صدا برپا کرده، معافیت تحصیلی دانشجویان این [[مدارس|مدارس]] از رفتن به سربازی است. این قضیه به اختلاف میان اقشار دینی و غیر دینی [[اسرائیل|اسرائیل]] دامن زده است.

==مأخذ:==
#المسیری، عبدالوهاب: '''''دایره المعارف یهود، یهودیت و صهیونیسم'''''، ترجمه مؤسسه مطالعات و پژوهش های تاریخ خاورمیانه، دبیرخانه کنفرانس بین المللی حمایت از انتفاضه فلسطین، جلد سوم، زمستان 1382.

مدرسه عالی تلمودی - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Wikiadmin: ۱ نسخه واردشده

Wikiadmin در ‏۱۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۷:۵۹